Mariusz KAMIŃSKI

Pani Przewodnicząca! Pani Komisarz! Szanowni Państwo! Mołdawia potrzebuje naszej pomocy w budowie niepodległego i demokratycznego państwa. Nie wystarczą tylko słowa solidarności. Jeśli chcemy wyrwać Mołdawię z rosyjskiej strefy wpływów, musimy działać szybko i konkretnie. Cieszę się, że debatujemy dziś nad ustanowieniem instrumentu wsparcia, reform i wzrostu gospodarczego w Mołdawii. Realne wsparcie finansowe to konkret, na który czekają władze i mieszkańcy tego państwa.

Polska wspiera Mołdawię od momentu uzyskania przez nią niepodległości. Mam osobistą satysfakcję, że jako minister spraw wewnętrznych mogłem uczestniczyć w tej pomocy. W 2023 r. w obliczu prorosyjskich prób destabilizacji, prorosyjskich bojówek na ulicach Kiszyniowa przekazaliśmy mołdawskiemu MSW bardzo dużą ilość sprzętu policyjnego, w tym broń i amunicję, aby Mołdawia była samowystarczalna w zakresie zapewnienia porządku publicznego. Dajmy szansę Mołdawii uciec przed dyktaturą Putina. Jestem przekonany, że wsparcie finansowe, nad którym jutro będziemy głosować, dobrze się do tego przyczyni.

Pani Przewodnicząca! Przez ponad 60 lat reżim partii Baas i rodziny Asadów, wspierany przez Moskwę i Teheran, za pomocą terroru utrzymywał władzę w Syrii. Upadek Baszszara al-Asada otworzył drogę do zmian, ale jednocześnie pozostawił kraj w głębokim kryzysie humanitarnym i gospodarczym.

Sytuacja ta jest testem dla społeczności międzynarodowej, a przede wszystkim dla nowych władz. Czy będą w stanie zjednoczyć kraj po 14 latach wojny domowej? Upadek reżimu dał Syryjczykom nadzieję na lepszą przyszłość. Tymczasowy rząd mający islamistyczne korzenie musi jednak podjąć ogromny wysiłek, aby zdobyć zaufanie zarówno społeczności międzynarodowej, jak i przede wszystkim samych Syryjczyków. Syria potrzebuje sprawiedliwości, a nie kolejnych brutalnych zbrodni na cywilach. Nowe władze muszą zagwarantować ochronę mniejszościom etnicznym i religijnym, w tym chrześcijanom. Syria nie może być zagrożeniem dla sąsiadów ani piekłem dla własnych obywateli. Nie może też stać się bezpiecznym schronieniem dla terrorystów planujących ataki w Europie. To muszą być kluczowe warunki stopniowego i warunkowego znoszenia sankcji.

Polityka migracyjna UE w ostatniej dekadzie to kompletna porażka. Stworzono dysfunkcyjny system, który zamiast służyć bezpieczeństwu obywateli, stał się narzędziem dla przemytników i przestępców. W efekcie ponad półtora miliona osób przebywa w UE nielegalnie, a system deportacji to jeden wielki żart. Europa chełpi się rządami prawa, a tymczasem z pół miliona wydanych decyzji powrotowych tylko co piąta jest egzekwowana. Decyzje służb imigracyjnych muszą być skutecznie egzekwowane, a nie ignorowane lub blokowane przez armie prawników, którzy zrobili biznes na obecnym chaotycznym systemie. To niedopuszczalne i niesie za sobą tragiczne konsekwencje. Osoby nielegalnie przebywające na terytorium Unii muszą wyjechać. To nie jest radykalne stanowisko – to po prostu prawo i zdrowy rozsądek. Panie Komisarzu, aby dyrektywa była skuteczna, osoby odsyłane muszą być przyjmowane przez kraje pochodzenia – a w tej kwestii Unia wciąż ponosi porażkę. Umowy o readmisji powinny być podstawą wszelkiej współpracy międzynarodowej. UE powinna także rozwijać sieć centrów powrotowych poza Unią, które przyspieszą deportacje. Potrzebujemy jasnych przepisów, surowych zobowiązań i realnych konsekwencji dla tych, którzy je łamią. Mam nadzieję, że Komisja wykaże się determinacją polityczną, by wypracować skuteczne narzędzia prawne i egzekwować je bez wyjątków. Moja grupa poprze tylko takie negocjacje dyrektywy, które przywrócą Europie prawo, porządek i bezpieczeństwo.

Szanowna Pani Komisarz! Opinia publiczna po raz kolejny zbulwersowana jest informacjami dotyczącymi afer korupcyjnych związanych z instytucjami unijnymi. Tym razem mamy do czynienia z nielegalnym lobbingiem na rzecz chińskiej firmy Huawei. Tak jak w przypadku wcześniejszych afer zamiast rzetelnej informacji, propozycji konkretnych rozwiązań na przyszłość mamy ogólnikową debatę o niczym. Establishment europejski nauczył się działać w cieniu, poza realnym nadzorem obywateli, w atmosferze bezkarności. Niedawno dowiedzieliśmy się od szefowej Prokuratury Europejskiej, że raport Olaf dotyczący udziału w aferze katarskiej wysokiego urzędnika Komisji Europejskiej był przed nią ukrywany. Urzędnik ten, mimo dostępnych dowodów, nadal pracuje w instytucjach unijnych. Komisja Europejska dalej milczy na temat zarzutu prania brudnych pieniędzy przez komisarza Reyndersa, do czego miało dochodzić podczas sprawowania przez niego funkcji.

Trwające prace nad tzw. dyrektywą antykorupcyjną nie rozwiążą problemu korupcji w instytucjach unijnych, ponieważ dyrektywa adresowana jest do państw członkowskich. Można jednak za pomocą prostych rozwiązań zwiększyć przejrzystość działań Komisji Europejskiej. Wprowadźmy jawne, szczegółowe, składane pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenia majątkowe dla komisarzy i dla wysokich rangą urzędników unijnych. Niech pokażą obywatelom, jakie mają majątki i jakie są źródła jego pochodzenia. Dość korupcji w Brukseli. Czas działać.