Panie Przewodniczący! Dla wielu koleżanek i kolegów to, co wydarzyło się w piątek w sprawie Anthropic, to szok i niedowierzanie. Przyznam, że sam byłem tym wstrząśnięty. Ale nas, polityków nie wybrano po to, żebyśmy byli zaszokowani, bo widzimy jasno, że ta sytuacja to żaden przypadek. To kolejny przykład, jak polityka transakcyjna wykorzystuje uzależnienia jako broń masowego rażenia. Nie ma znaczenia, czy chodzi o energię, surowce, amunicję czy sztuczną inteligencję. To jest nowy świat, w którym żyjemy, i dla naszego bezpieczeństwa powinniśmy przyjąć, że tak już po prostu będzie.

Naszym następnym krokiem musi być rozmowa o tym, co z tym zrobimy. Europa musi zacząć budować swoją niezależność cyfrową krok po kroku. Propozycje Komisji są być może zbyt słabe, zwłaszcza gdy popatrzymy na przyjętą przez ten Parlament w styczniu rezolucję w sprawie suwerenności technologicznej, której byłem współautorem. Ale od czegoś trzeba zacząć, więc zacznijmy od wsparcia dla otwartego oprogramowania („open source first″) i kreowania popytu na europejskie usługi chmurowe. A potem pójdźmy dalej. W ramach prac nad aktem o sieciach cyfrowych wzmocnijmy europejskich graczy cyfrowych. Tylko tyle i aż tyle, żebyśmy poczuli się trochę bezpieczniejsi.

Bardzo dziękuję za to pytanie. Ja uważam, że wszyscy odbiorcy i prywatni, i biznesowi, muszą mieć wybór i powinni mieć wybór. To, co wydarzyło się w piątek z Anthropikiem było precedensem, ale bardzo łatwo po tym precedensie wyobrazić sobie, że to samo pewnego dnia wydarzy się z innym oprogramowaniem zamkniętym. Na przykład pewnego dnia zostaniemy pozbawieni prawa do korzystania z oprogramowania biurowego, z którego wszyscy korzystamy.

Dlatego trzeba wspierać możliwości alternatywne. Te możliwości alternatywne dają europejskie firmy i europejskie rozwiązania, a zatem i rozwiązania zamknięte, i rozwiązania otwarte.

Panie Przewodniczący! Litwa – można powiedzieć mały kraj, ale wielki przykład dla nas wszystkich. Na Litwie w wyniku cyberataku wyciekły dane setek tysięcy obywateli. Za tą operacją – wiele na to wskazuje – stały rosyjskie służby wywiadowcze zainteresowane pozyskaniem wrażliwych informacji o państwie członkowskim Unii Europejskiej. To problem Litwy, ale i Polski, i całej Europy. Kiedy atakowane są rejestry publiczne jednego państwa członkowskiego, atakowana jest wspólna przestrzeń bezpieczeństwa Unii Europejskiej.

Litwa od lat pokazuje Europie, jak przeciwstawiać się rosyjskiej dezinformacji i agresji. Dziś zasługuje nie tylko na naszą solidarność, ale także na konkretne działania. Potrzebujemy wyższych standardów cyberbezpieczeństwa, szybszego informowania obywateli o zagrożeniach oraz zdecydowanej odpowiedzi na wszelkie wrogie operacje. Bo suwerenność w XXI wieku to nie tylko obrona terytorium, to także bezpieczeństwo naszych danych, naszych instytucji i naszych obywateli.

Pani Przewodnicząca! W dniu wizyty Andrzeja Poczobuta Parlament Europejski jasno mówi jednym głosem: żądamy natychmiastowego uwolnienia Aleksandry Pulinowicz i wszystkich więźniów politycznych na Białorusi. Jej sprawa jest wstrząsająca. Szesnastoletnia dziewczyna została skazana wyłącznie za antywojenny malunek na ścianie, za pokojowy znak sprzeciwu wobec agresji Rosji na Ukrainę. Zastosowano wobec niej drakońskie przepisy o terroryzmie, ekstremizmie, a następnie skazano ją na karę 10. lat więzienia. Jej dzieciństwa nikt jej już nie zwróci.

To, co możemy dziś zrobić, to jeszcze raz odrzucić jakąkolwiek normalizację relacji z reżimem Łukaszenki tak długo, jak więźniowie polityczni będą przetrzymywani. Jak dotąd zwolnienia, nawet jeżeli się zdarzają, nie są żadną reformą. Były tylko i są narzędziem politycznej gry Łukaszenki.

Wzywamy do skutecznych sankcji na osoby odpowiedzialne za represje, do wsparcia dokumentowania zbrodni i ścigania sprawców. Olu, będziemy pamiętać o twojej sprawie i z tego miejsca obiecuję: nie odwrócimy wzroku od twojej sprawy, dopóki nie będziesz wolna, ty i wszyscy pozostali więźniowie.